Quản trị rủi ro
Quản lý rủi ro và nợ kỹ thuật
Cách nhìn thấy rủi ro trước khi nó thành sự cố, và cách trả nợ kỹ thuật đều đặn thay vì dồn tới lúc không chịu nổi.
Thuật ngữ trong bài (2)
Sổ rủi ro
Mỗi rủi ro ghi bốn thứ: mô tả, khả năng xảy ra, mức thiệt hại nếu xảy ra, và người chịu trách nhiệm theo dõi. Rủi ro không có người phụ trách thì không được theo dõi, chỉ được ghi ra cho yên tâm.
Rà soát sổ này mỗi kỳ. Việc cần làm ở mỗi lần rà là: rủi ro nào đã hết, rủi ro nào vừa nặng thêm, và rủi ro mới nào vừa xuất hiện.
Rủi ro thường gặp với dự án di động
| Rủi ro | Dấu hiệu sớm | Cách giảm nhẹ |
|---|---|---|
| Cửa hàng ứng dụng từ chối bản release | Thay đổi chính sách, tính năng chạm vùng nhạy cảm | Nộp sớm, đọc kỹ hướng dẫn, chuẩn bị phương án dự phòng |
| Dịch vụ bên thứ ba ngừng hoạt động | Thông báo ngừng hỗ trợ, cập nhật thưa dần | Bọc sau một lớp trừu tượng để đổi được nhà cung cấp |
| Phụ thuộc vào một người duy nhất | Luôn phải chờ một người | Review chéo, luân phiên vùng phụ trách |
| Hiệu năng xuống dốc từ từ | Thời gian khởi động nhích lên mỗi bản | Đo mỗi bản, đặt ngưỡng cảnh báo |
| Phạm vi phình ra âm thầm | Kỳ nào cũng có việc chen ngang | Quy tắc muốn thêm phải bớt |
Nợ kỹ thuật
Nợ kỹ thuật không xấu. Vay đúng lúc giúp ra mắt sớm hơn và học được từ người dùng sớm hơn. Cái xấu là vay mà không ghi sổ và không bao giờ trả lãi.
Cách làm:
- Khi cố tình đi tắt, ghi lại ngay: đi tắt chỗ nào, vì sao, và trả lại thế nào.
- Dành một phần cố định năng lực mỗi kỳ để trả nợ — khoảng 20% là điểm khởi đầu hợp lý.
- Ưu tiên trả phần nợ đang gây đau: chỗ hay sinh lỗi, chỗ ai sửa cũng sợ, chỗ làm mọi việc khác chậm đi.
Việc dọn dẹp không gắn với nỗi đau nào cụ thể thì để sau. Không phải code xấu nào cũng đáng sửa; đáng sửa là code xấu mà ta phải đụng vào thường xuyên.
Ranh giới cần gác
Một số thứ không được phép nợ, vì chi phí sửa sau quá lớn:
- Xử lý xác thực và phân quyền
- Cách lưu trữ và mã hoá dữ liệu cá nhân
- Cấu trúc dữ liệu lưu trên máy người dùng, vì phải di trú về sau
- Giao kèo công khai của server mà các phiên bản cũ vẫn đang gọi

